İçeriğe geç
Klinik Psikolog Merve Funda Kırbaş CankurtaranBana ulaşın

Ergen ve genç yetişkinlerle çalışma alanları

1. Depresyon ve çökkün duygu durum

Ergenlik ve genç yetişkinlik döneminde depresyon her zaman yalnızca üzüntü olarak görünmez; kimi zaman yoğun isteksizlik, içe kapanma, çabuk öfkelenme, uyku-iştah değişimleri ya da “hiçbir şeyin anlamı yok” hissiyle kendini gösterir. Bu süreçte genci zorlayarak “neşelendirmeye” çalışmak yerine; ACT (Kabul ve Kararlılık Terapisi) ve sanat temelli çalışmalarla duygusal sıkışmışlığı anlamlandırmasına, küçük adımlarla yeniden yaşamla ve kendi değerleriyle bağ kurmasına eşlik ediyoruz.

2. Kaygı bozuklukları ve anksiyete

Sürekli tetikte olma hali, kötü bir şey olacağına dair yoğun endişe, sosyal ortamlardan kaçınma ve kalp çarpıntısı ya da nefes darlığı gibi bedensel belirtiler gençlerin günlük hayatını daraltabilir. Kaygıyı tamamen yok etmeye çalışmak gibi yorucu bir mücadele yerine; kaygılı düşüncelerle arasına sağlıklı bir mesafe koyabilmesini, sinir sistemini regüle etmesini ve korkularına rağmen kendi hayatının direksiyonunda kalabilmesini destekliyoruz.

3. Obsesif kompulsif bozukluk (OKB) ve takıntılı düşünce döngüleri

İstenmeyen, rahatsız edici düşünceler (obsesyonlar) ve bu düşüncelerin yarattığı yoğun kaygıyı yatıştırmak için yapılan tekrarlayıcı davranışlar veya zihinsel ritüeller (kompulsiyonlar) genç için son derece yorucu ve utanç verici hissedebilir. Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT), ACT ve sanatla dışavurum araçlarını bütünleştirerek; gencin bu takıntılı döngüleri yargılanmadan tanımasına, belirsizliğe tahammül kapasitesini artırmasına ve zihnindeki katı kuralları esnetmesine eşlik ediyoruz.

4. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) süreçlerine eşlik

DEHB yalnızca ders başında oturamamak değildir; zaman yönetiminde zorlanma, duygusal yoğunluk, unutkanlık, erteleme döngüleri ve sürekli “yetersiz” ya da “dağınık” etiketine maruz kalmanın yarattığı özgüven kaybıyla da yakından ilişkilidir. Gencin kendi zihin işleyişini tanımasına, günlük yaşamını ve akademik planlamasını kendi ritmine uygun araçlarla düzenlemesine ve bu süreçte yıpranan benlik algısını onarmasına destek oluyoruz.

5. Yeme bozuklukları ve bedenle kurulan ilişki

Yeme davranışındaki kısıtlamalar, kontrol atakları veya beden ağırlığına dair yoğun zihinsel meşguliyetler çoğu zaman yalnızca yemekle ilgili değildir; duyguları düzenleme, kontrol alanı yaratma ya da kabul görme ihtiyacının bedenden konuşma biçimidir. Gerekli durumlarda psikiyatri ve beslenme uzmanlarıyla eşgüdüm içinde ilerleyerek; gencin bedeniyle kurduğu çatışmalı ilişkiyi anlamlandırmasına ve duygularını yeme davranışı üzerinden değil güvenli araçlarla ifade etmesine alan açıyoruz.

6. Sınav kaygısı, akademik baskı ve gelecek belirsizliği

Sınav sisteminin yarattığı yoğun performans beklentisi, başarısızlık korkusu ve geleceğe dair belirsizlik; gençlerde tükenmişliğe, donakalma/erteleme tepkilerine ve özdeğerin yalnızca notlarla ölçülmesine yol açabiliyor. Bu alanda ACT ve sanat temelli çalışmalarla; kaygıyı bir engel olmaktan çıkarıp onunla birlikte hareket edebilme becerisini (psikolojik esnekliği), gerçekçi hedef belirlemeyi ve akademik baskı altında nefes alabilmeyi çalışıyoruz.

7. Ebeveyn kaygısı ve aile içi iletişim

Ergenlik süreci yalnızca genç için değil, ebeveynler için de kontrolün elden kaydığı hissinin yoğunlaştığı, belirsizlik ve kaygı dolu bir dönemdir. Ebeveyn görüşmelerinde; gencin özerklik ihtiyacına ve seans odasındaki mahremiyet sınırlarına saygı duyarak, anne-babaların kendi kaygılarını düzenlemelerine, çatışma yerine bağ kurmaya odaklanmalarına ve bu geçiş sürecinde çocuğa nasıl alan açabileceklerine birlikte bakıyoruz.

8. Kimlik keşfi, beden algısı ve cinsel yönelim

Ergenlik; “Ben kimim, bu bedenin içinde nasıl hissediyorum ve dünyaya nasıl ait oluyorum?” sorularının en yoğun sorulduğu dönemdir. Beden algısı, değişen bedene uyum, toplumsal cinsiyet rolleri ve cinsel yönelim keşfi süreçlerinde gençlere; etiketlenmeden, yargılanmadan ve açıklama yapma baskısı hissetmeden kendilerini güvenli bir alanda ifade etme ve içsel deneyimlerini sanatın diliyle anlamlandırma imkânı sunuyoruz.

9. Ölüm korkusu, yas ve varoluşsal kaygılar

Ergenlikle birlikte soyut düşüncenin derinleşmesi, gençleri yaşamın anlamı, kayıp, ayrılık ve ölüm korkusu gibi varoluşsal sorularla ilk kez bu kadar yakından yüzleştirir. Kelimelere dökülmesi çoğu zaman ürkütücü veya ağır gelen ölüm kaygısı ve yas süreçlerinde; sanatsal ifade araçları gencin bu yoğun duygularla güvenli bir mesafeden temas etmesine ve anlam inşa etmesine aracılık eder.

10. Duygu düzenleme, öfke ve sosyal ilişki güçlükleri

Öfke patlamaları, içe kapanma, akran zorbalığı, sosyal kaygı veya aile içi iletişim kopuklukları; çoğu zaman gencin henüz kelimelere dökemediği bir zorlanmanın dışavurumudur. Sanat malzemeleriyle kurulan temas ve farkındalık (mindfulness) pratikleri sayesinde gençlerin zorlayıcı duygularını tanımalarını, dürtüsel tepkiler yerine kendi değerleriyle uyumlu seçimler yapabilmelerini destekliyoruz.

11. Sosyal medya baskısı, dijital oyun ve ekran alışkanlıkları

Sosyal medyadaki gerçekçi olmayan kıyaslamalar, beğenilme kaygısı, dijital dışlanma korkusu ya da gerçek dünyadaki zorlayıcı duygulardan uzaklaşmak için dijital oyunlara ve ekrana sığınma eğilimi günümüz gençlerinin en temel zorlanmalarındandır. Bu çalışmalarda ekranla ve oyunlarla kurulan ilişkiyi yasaklayıcı veya etiketleyici bir dille değil; arkasındaki duygusal ihtiyacı ve kaçınma döngülerini fark etmek, sağlıklı sınırlar oluşturmak ve gerçek yaşamla yeniden dengeli bir temas kurmak üzerinden ele alıyoruz.

Ergen ve genç yetişkinlerle süreç nasıl işler?

Ergenlik döneminde bir psikolojik destek sürecine başlamak hem genç hem de ebeveynler için belirsizlik ve kaygı taşıyabilir. Sürecin şeffaf, öngörülebilir ve herkes için güvenli ilerlemesi adına çalışmalarımızı şu adımlarla yapılandırıyoruz:

Ergen ve genç yetişkinlerle süreç: 1. Ebeveynlerle ön görüşme, 2. Gençle tanışma ve güvenli alan, 3. Gizlilik ve mahremiyet çerçevesi, 4. Düzenli seanslar ve sanatla dışavurum, 5. Ebeveyn geri bildirim görüşmeleri

1. Ebeveynlerle ön görüşme (ilk adım)

18 yaş altı danışanlarda sürece öncelikle anne-baba (veya bakım verenler) ile yapılan 50 dakikalık bir ön görüşmeyle başlıyoruz. Bu görüşmede gencin gelişim öyküsünü, aile içi dinamikleri ve sizi destek aramaya yönlendiren temel kaygıları dinliyoruz. Aynı zamanda sizin ebeveyn olarak bu süreçteki kaygılarınızı ve beklentilerinizi de birlikte ele alıyoruz. (18 yaş ve üzeri genç yetişkinlerde ise süreç doğrudan danışanın kendi başvurusu ve bireysel ilk görüşmesiyle başlar.)

2. Gençle tanışma ve güvenli alanın kurulması

İkinci adımda gençle birebir tanışıyoruz. İlk seans “sorunları hemen çözmeye çalışmak” ya da genci sorgulamak yerine; onun kendini rahat ve yargılanmamış hissedeceği güvenli bir zemin oluşturmaya odaklanır. Sanat malzemeleriyle tanışma ve konuşma baskısı olmadan kendi ritminde kendini ifade etme alanı sunularak, sürece kendi rızasıyla dahil olması desteklenir.

3. Gizlilik ve mahremiyet çerçevesi

Terapötik ilişkinin en temel yapı taşı güvendir. Seans odasında konuşulanlar ve üretilen sanat çalışmaları (kendine veya başkasına yönelik ciddi bir güvenlik riski oluşmadığı sürece) gencin mahremiyet alanındadır ve ebeveynlerle paylaşılmaz. Bu kural en baştan hem genç hem de ebeveynlerle açıkça paylaşılır; böylece genç ebeveynine rapor verileceği endişesi taşımadan iç dünyasını özgürce açabilir.

4. Düzenli seans akışı ve sanatla dışavurum

Görüşmeler haftada bir kez, 50 dakika olarak planlanır. Her seans gencin o günkü ihtiyacına göre şekillenir; kimi zaman sözel bir paylaşım ve ACT/BDT temelli farkındalık çalışmalarıyla, kimi zaman ise çizim, kolaj, kil gibi sanat malzemeleri aracılığıyla duyguların somutlaştırılmasıyla ilerler. Süreç boyunca düzenli devamlılık, sinir sisteminin ve güven ilişkisinin oturması açısından kritik önem taşır.

5. Ebeveyn geri bildirim ve destek görüşmeleri

Ebeveynleri sürecin dışında bırakmadan ama gencin özel alanını da ihlal etmeden, ortalama 4 ila 6 seansta bir ebeveynlerle ara değerlendirme görüşmeleri planlıyoruz. Bu görüşmelerde seans detayları paylaşılmaz; ancak sürecin genel gidişatı, gencin ihtiyaçları ve ev ortamında iletişim ile sınırların nasıl desteklenebileceği üzerine birlikte çalışılır.

Sıkça sorulan sorular

Çocuğum terapiye gelmek istemiyorsa ne yapmalıyız?

Ergenlerin başlangıçta terapi fikrine mesafeli durması veya "Benim bir sorunum yok, neden gidiyorum?" demesi son derece doğaldır. Bu durumda genci zorlamak ya da ikna etmeye çalışmak yerine, süreci onun da fikir beyan edebileceği bir tanışma fırsatı olarak sunmak çok daha sağlıklıdır. İlk aşamada yalnızca ebeveynlerle yaptığımız ön görüşmede bu direnci nasıl ele alabileceğimizi birlikte konuşuyor; gençle yapacağımız ilk tanışma seansında ise onu konuşmaya zorlamadan, sanat malzemeleri ve güvenli bir alan eşliğinde kendi kararını vermesine alan tanıyoruz.

Seanslarda konuşulanlar ebeveynlerle paylaşılıyor mu?

Hayır. Terapi odasının güvenilir olabilmesi için gencin mahremiyet sınırlarının korunması esastır. Seanslarda konuşulan detaylar, duygular ve üretilen sanat çalışmaları (gencin kendisine veya bir başkasına yönelik ciddi bir güvenlik riski oluşmadığı sürece) ebeveynlerle paylaşılmaz. Ancak 4 ila 6 seansta bir yapılan ebeveyn görüşmelerinde; seans mahremiyetini bozmadan sürecin genel gidişatı ve evde genci nasıl destekleyebileceğiniz üzerine geri bildirim paylaşıyoruz.

Görüşmeler yüz yüze mi yoksa online (çevrimiçi) olarak mı gerçekleşiyor?

Görüşmeleri Kuzguncuk’taki ofisimizde (Nar Stüdyo) yüz yüze veya uygun koşullar sağlandığında online (çevrimiçi) olarak gerçekleştirebiliyoruz. Sanatla dışavurum ve bedensel farkındalık çalışmaları yüz yüze seanslarda zengin malzeme çeşitliliğiyle derinleşirken; farklı şehirlerde yaşayan veya yoğun okul/sınav temposu olan genç yetişkinler ve ergenler için online görüşmeler de (evde bulunan temel çizim malzemeleri eşliğinde) etkili bir biçimde yürütülebilmektedir.

Seanslar ne sıklıkla yapılıyor ve ne kadar sürüyor?

Görüşmeler 50 dakika sürer ve terapötik bağın kurulabilmesi, sinir sisteminin güven geliştirebilmesi için başlangıçta haftada bir gün, sabit bir saatte düzenli olarak planlanır. Sürecin ilerleyişine ve gencin ihtiyacına göre seans sıklığı zaman içinde birlikte yeniden değerlendirilir.

Süreç ne kadar devam eder?

Her gencin getirdiği yaşantı, içsel kaynakları ve destek ihtiyacı biriciktir; bu nedenle standart bir seans sayısı vermek doğru değildir. Kimi zaman sınav kaygısı veya belirli bir yaşam geçişi gibi daha odaklı bir tema üzerinde kısa-orta vadeli çalışılırken, kimlik gelişimi veya derinleşmiş kaygı/duygu düzenleme süreçlerinde daha uzun soluklu bir eşlik gerekebilir.

Randevu iptali veya erteleme durumunda nasıl ilerliyoruz?

Seans düzeninin ve karşılıklı zaman planlamasının korunabilmesi adına, randevu değişikliklerinin veya iptallerinin görüşme saatinden en az 24 saat önce bildirilmesi beklenmektedir.

Hizmetler

Tüm hizmetler

Merak ettikleriniz mi var?

Sorularınız için bana aşağıdaki kanallardan ulaşabilirsiniz.